Debbie las in januari
Depressie in coronajaar 2020
Octavie Wolters stond niet op mijn radar voordat ze haar prachtige prentenboeken maakte (waarover hieronder meer, want die las ik ook). Ze debuteerde in 2016 met de roman Voorland (het enige boek van haar dat ik niet heb of las). In 2020 verscheen het non-fictieboek Slot, waarin ze beschrijft hoe depressie (opnieuw) haar leven in sluipt, aan de start van coronajaar 2020 dat alles nog veel meer overhoop gooide dan alleen haar depressie kon doen. Het boek verscheen in eerste instantie als kunsteditie (het bevat Wolters' eigen illustraties) en pas later als 'handelseditie'. Wolters studeerde Nederlandse taal- en letterkunde en werkt als kunstenaar en illustrator. Slot is mooi, diep en poëtisch geschreven, in fragmenten die starten met de status quo van de coronapandemie, gevolgd door Wolters' eigen levenservaringen, al dan niet los van corona. Het boek had moeite me volledig te grijpen. De actualiteit van corona ligt toch al enkele jaren achter ons en raakt niet meer hard (al brachten haar notities herinneringen terug die ver weggestopt waren). Daarbij voelen haar fragmenten over de depressie die langzaam vat op haar krijgt heel persoonlijk en intiem en eigenlijk niet heel erg bedoeld voor mij, de lezer. Wolters heeft wel echt vat op taal en ik denk dat ik haar roman toch nog eens oppak, want haar schrijfstijl is indrukwekkend.
Slot van Octavie Wolters verscheen in 2020 bij Gloude Publishing, een uitgeverij die inmiddels is opgeheven. Het boek is tweedehands nog wel verkrijgbaar.
Mininachtmerries komen tot leven
Een grote verzameling gebeurtenissen uit het leven van Mini en Miki uit Wenen. Dit stel doet hun best, maar er is veel onbegrip, zowel eenzijdig, wederzijds als van buiten, en ook simpelweg veel pech en beroerde omstandigheden.
Er is amper een doorlopende lijn te vinden, dus probeer niet een beeld in je hoofd te maken van het leven van de twee, want dat zal je niet lukken. De stukjes springen van hot naar her, net als Mini en Miki doen.
Hoe raar de belevenissen van Mini en Miki ook zijn, gaandeweg ontdek je herkenning en begin je je per ongeluk een beetje te identificeren met Mini en/of Miki. Want, voel jij je soms niet ineens een koekje?
Het boek eindigt met een opsomming van scenario's voor belevenissen die niet zijn uitgeschreven. 105 maar liefst. 105 manieren waarop nog meer iets mis kan gaan voor Mini of Miki. Erg leuk, bizar, zot en bijzonder boek, dat ik aan durf te raden voor lezers die van lekker gek houden.
Minihorror van Barbi Markovic is uitgegeven in september 2025, bij Koppernik
Hipparchia, filosoof
Een thuiswedstrijd, want stripmaker Barbara Stok is een Groningse. Ze heeft inmiddels veertien boeken op haar naam staan, verklapt de biografie op haar website. Daaronder zijn veel van haar autobiografische strips, maar ook een aantal strips over schilder Vincent van Gogh en filosofische strips, waar deze er eentje van is. In 2025 bracht ze een strip uit over Socrates, Wat is goed leven? De filosoof, de hond en de bruiloft gaat over Hipparchia, een van de eerste vrouwelijke filosofen in een tijd dat vrouwelijke filosofen niet bestonden of mochten bestaan. Stoks illustraties zijn heel eenvoudig en rechttoe rechtaan en het verhaal is vermakelijk en interessant. Hipparchia leefde eeuwen voor Christus en was getrouwd met de cynicus Krates van Thebe. Ze leefden in armoede, passend bij hun overtuigingen.
Het boek interesseerde me omdat ik op een tocht ben om vergeten vrouwen (in de literatuur) terug te vinden. Wie kent Aspasia, een van de leermeesters van Socrates, een vrouw? Meer aandacht hiervoor is te vieren!
De filosoof, de hond en de bruiloft is uitgegeven in 2021, bij Nijgh & Van Ditmar
Waar ligt de lente?
De hierboven al genoemde Octavie Wolters publiceert tegenwoordig vooral prentenboeken met haar eigen lino's als (bladvullende) illustraties. Ze zijn in illustratie én tekst amper geschikt voor de normaal bedoelde leeftijd voor prentenboeken van 4 tot 6 jaar (tenzij je daar zelf als volwassene iets moois van bakt), maar ze zijn des te aantrekkelijker voor volwassenen, die eindeloos kunnen turen naar de schitterende platen en de filosofische en diepe teksten kunnen herlezen en herkauwen. Jij bent mijn begin gaat over een klein haasje dat eens naar buiten kijkt en zich afvraagt waar alles toch vandaan komt, de bomen, de vogels en hijzelf. Als het antwoord is dat alles wat leeft uit de lente komt, rent hij naar de lente toe, door alle seizoenen heen, want dat wil hij natuurlijk wel eens met eigen ogen zien en onderzoeken. Het is zo'n warm, lief, stoer verhaal, in zwart-wit illustraties met kleine beetjes tekst. Prachtig!
Jij bent mijn begin is uitgegeven in november 2025, bij Ploegsma
Zingen over al dat moois
Wederom met een kartonkleurige omslag en zwart-wit illustraties (met uitzondering van de oranje snaveltjes en pootjes van de spreeuw) is er het eerste prentenboek van Octavie Wolters, Het lied van de spreeuw. Net als Haassie's avontuur in het hierboven beschreven boek, is ook dit verhaal sprookjesachtig lief en bijzonder. Met veel respect en waardering voor de natuur. De spreeuw bezingt alles wat hij mooi vindt en hij vindt nogal wat mooi, hij vindt bijna alles dat hij ziet heel mooi. Hij vertelt zijn plannen aan zijn vrienden in het bos en op de velden en ze herinneren hem allemaal aan nog iets moois dat hij ook kan bezingen.
Als je goed luistert, dan hoor je het.
Het lied van de spreeuw is uitgegeven in 2021, bij Ploegsma
De kleine wonderen van de natuur
En tot slot is daar Dit gaat nooit voorbij, het laatste prentenboek (niet het laatst uitgegeven, maar het laatst door mij gelezen). Dit prentenboek wijkt af van de andere twee, door het gebruik van kleur en de paginavullende teksten. Elke maand heeft een illustratie van een vogel en een pagina tekst. Wolters vertelt over haar wandelingen door de natuur, over haar leven en over wat ze ziet. Ze heeft enorm veel aandacht voor detail en noemt ook de niet meteen opvallende elementen uit de natuur, zoals een omgevallen boom, een beekje, een bloempje, een waterpoeltje. September had me in tranen, als Wolters vertelt over haar overleden kindje. De fantastische lino's kun je ook los aanschaffen in de webshop van Octavie Wolters.
Dit gaat nooit voorbij is uitgegeven in 2024, bij Ploegsma
Suïcidale, filosofische horror
Dit is een bizarre novelle (140 bladzijden telt het) over een suïcidale, homoseksuele man die de metro neemt naar wat volgens zijn plannen zijn laatste halte zal zijn. Als hij uitstapt en het station uit wil lopen om naar het grote water te lopen waar hij van plan is een einde te maken aan zijn leven, merkt hij dat hij de uitgang niet kan vinden.
Wat volgt is een vreselijk akelige periode (dagen, weken, maanden?) in een grijs, duister, muf ondergronds complex, dat doet denken aan een betonnen M.C. Escher. Gedurende het lezen bekruipt je het gevoel dat zijn depressie en de plek waar hij zich bevindt hand in hand gaan.
Dertig bladzijden voor het einde verandert het verhaal ineens in een 'maak je eigen avontuur'-vorm. Je kent het wel, kies je voor de ene optie, lees dan verder op bladzijde x, kies je voor de andere optie, lees dan verder op bladzijde y.
Het einde is meervoudig of open of gesloten, happy of niet. Je mag, of eigenlijk moet, dit interpreteren zoals je zelf wilt.
Een allemachtige triggerwarning voor iedereen die aan depressies lijdt, suïcidale gedachten heeft, zichzelf snijdt of gevoelig is voor een van deze onderwerpen. Lees het boek dan niet. Het is echt drukkend deprimerend. Uitstekende horror daarmee ook.
Denk je aan zelfdoding, bel dan 113.
Coup de Grâce is uitgegeven in 2024, bij Titan Books
Moord als ultieme beloning
Haar vorige romans Buurtsupermens en Aardbewoners las ik nog niet, maar om Baren en moorden kon ik niet heen. Honderd jaar vanaf nu heeft Japan dé oplossing gevonden voor de toenemende bevolkingsafname. Als je tien succesvolle zwangerschappen voldraagt, mag je een moord naar keuze plegen. Of je nu vrouw bent of man, jong of oud, dat maakt niet uit. Indien nodig krijg je een kunstmatige baarmoeder getransplanteerd. Een bizarre premisse inderdaad en ook een bizarre uitvoering. Toch is het niet meteen een ver-van-mijn-bed-show zoals je zou verwachten. Er zijn voorstanders van de oude gewoonten, zwanger raken uit liefde, door fysieke seks, al is dit wel flink ouderwets inmiddels. Er zijn voorstanders van de nieuwe gewoonten, met moord als de prachtige beloning voor het leveren van zo'n grote bijdrage aan het land. De aanwezigheid van voorstanders en tegenstanders van tradities en gewoonten zal niemand vreemd zijn. De ander zal altijd denken dat de tegenstander fout zit, raar denkt, het niet bij het juiste eind heeft. Het maakt niet uit aan welke kant je staat, er hoort onbegrip voor de overkant bij. De grote massa die maar gewoon meeloopt met wat er besloten wordt, zijn sterk in het hebben van geen mening. Ook dat kennen we. In Baren en moorden geven de 'overlijders' zich meestal gelaten gewonnen, want zo gaat het nu eenmaal. Als zij dé brief krijgen, gaan ze nog een maand feestvieren en hopelijk hun zaken op orde stellen. Ze weten dat het daarna voorbij is. De manier waarop de moord vervolgens plaatsvindt, is misschien nog wel het meest bizarre.
Je zou denken dat dit niets voor je is, en er zit best veel dood en moord en bloed in het verhaal, maar toch, er valt hier zo veel over te denken. Ultieme weird lit. Ik ga nu toch snel de andere twee boeken ook oppakken.
Baren en moorden is uitgegeven in december 2025, bij Nijgh & Van Ditmar
Het langzame leven
Een prachtige novelle van de schrijfster van onder andere de roman Lief van je en het non-fictieboek Ooit aten we dieren. We starten vanuit het perspectief van een ontkiemende en opgroeiende beukenboom, die alle tegenslagen van het leven neemt zoals ze komen. Hij staat naast een huis in de natuur en volgt het gezin vanuit zijn vaste positie. Vooral met het enige kind, een meisje, bouwt hij een hechte band op, zonder dat zij zich daar echt bewust van is (maar waar ze wel, onbewust en misschien achteraf, de waarde van voelt).
Het verhaal gaat decennia door en onvermijdelijk verliezen we dan ook enkele personages. Een emotionele slotfase volgt, die door de aanwezigen elk op hun eigen manier wordt beleefd.
Over aandacht voor kleine dingen, over snel leven of langzaam leven, over verdriet en doelen, over samen zijn of alleen, over gelukkig zijn, moe, verdrietig, over verlies, dat wel en niet verdrietig is. Over seizoenen, over het leven.
Het zuchten van bomen is uitgegeven in januari 2026, bij Nijgh & Van Ditmar
Waarom we nog steeds zoveel vlees eten
Ik ben sinds 2002 vegetarier en sinds 2015 veganist, waardoor dit boek voor mij geen verrassingen bracht, maar het is alsnog een goed en heel toegankelijk boek over de vleesconsumptie (in Nederland en in het algemeen). Goed onderbouwd, helder gebracht, eerlijk toegelicht (Teun eet nog wel eens vlees, vis of een brok kaas). En ik ben het met hem eens, het systeem moet op de schop. Plantaardig eten moet de norm worden, vlees de uitzondering waar om gevraagd moet worden.
Ik vraag me wel eens af hoe de mensheid over een paar decennia terugkijkt op de eetgewoonten van nu. Ik vind het zo wreed, hoe we nu omgaan met dieren. Gaan we ons collectief rot schamen? Het zou terecht zijn.
Dieren zijn ook mensen is uitgegeven in november 2025, bij Thomas Rap
... en ook nog even dit:
In januari las ik tien boeken en dat is een heel aardige start van mijn leesjaar. Mijn doel is honderd boeken dit jaar en dat betekent dat ik gemiddeld per maand bijna 8,5 boek mag verorberen. De stapel van deze maand bevat veel novelles en prentenboeken (voor volwassenen) en zelfs een graphic novel. Ik heb mezelf de kans gegund een voorsprong te nemen met deze keuzes, mede omdat ik was vergeten hoe druk een pup in huis is.
10 Comments
Coup de Grâce en Baren en moorden lijken me erg interessant, maar hun grimmige, nare premisse (en jouw kreten van afschuw af en toe) doen me wat aarzelen… aan de andere kant, ik ben net in Tender is the Flesh begonnen en dat is minstens zo akelig… Dus ik denk dat ik ze toch ook ga oppakken.
Nu verder in There is No Antimemetics Division! 🙂
Baren en moorden wil ik wel proberen over een tijdje. Voor nu mag ik even niets kopen van mezelf. Ik las vorig jaar Buurtsupermens van dezelfde auteur. Dat was ook een tikje bizar.
Veel succes nog met beide pups. Wat zijn ze schattig samen.
Was het leuk, die Murata? Kon je er iets mee?
In het begin kon ik er niets mee. Het was zo raar. Maar ineens kroop het verhaal heel langzaam onder mijn huid en vond ik het verrassend en ontroerend. En het liet weer een heel andere kant van Japan zien. Ik tipte het toevallig deze week nog bij onze checklist, thema Boek uit Azië.
Dat was ook mijn ervaring, dat het eerst zo vreemd is en het langzaam onder je huid kruipt.
Hey, wat leuk dat je toch die cursus Diep lezen gaat doen! Je gaat je superpower nog verder ontwikkelen en uitbouwen … wow!
De Filosoof las ik vorig jaar ook: blijf het bizar vinden dat we zoveel moeite moeten doen om vrouwelijke auteurs van voorheen te vinden en te lezen. Emma Schouten heeft daar ook een mooie opmerking over … Heb gisteren net Sackville-West dichtgeslagen; tof dat Orlando die opnieuw heeft uitgegeven.
Mooie stapel voor januari – de cover van ‘Het zuchten …’ is geweldig, zou hem zo oppakken in de winkel
Drie honden nu of inmiddels twee? Hele klus met twee pups! Nachtrust 🥱🤔?
Vier honden nu, twee van onszelf en twee pleegpups. Madness! Maar het gaat heel goed, al is het natuurlijk aardig druk.
Die Van Voorst is mijn tofste boek van dit jaar tot nu toe. Echt erg mooi.
De eerste avond (van zes) van de cursus is al geweest! Ik lees Lidewijde Paris’ Hoe lees ik ondertussen ook. Ik vind het zo stom dat ik niet heel veel meer helder heb van mijn mooiste boeken van vorig jaar. Als ik (nog) bewuster lees, blijft het misschien beter hangen.
Vier 😵! Respect! Dat trekt mijn brein echt niet. Wel fijn dat het dan goed gaat.
‘Hoe lees ik’ is er natuurlijk ook nog gewoon. Die eens even naar binnen halen als benodigde vakliteratuur. Wil jij btw al je gelezen boeken helder houden? Dat is voor mij echt utopia …
Heb deze middag wel de nieuwe Winterson bemachtigd. Het belooft ‘een radicale stap de toekomst in’ te zijn. Ben benieuwd.
Jeannette Winterson, met One Aladdin?
Martijn kan je vragen naar een boek dat hij 5 jaar geleden las en hij weet je er alles over te vertellen. Daar ben ik jaloers op.
Ja, Aladdin, die maar dan in NL
Daar zou ik ook jaloers op zijn. En dat is natuurlijk gewoon natural, zonder cursus of training 😒 … bah, iid jaloersmakend